P/BV หรือ Price per book value คือ อัตราส่วนทางการเงินที่เปรียบเทียบระหว่าง ราคาหุ้นกับ มูลค่าทางบัญชีต่อหุ้น (book value Per Share) โดยมีสูตรการคำนวณดังนี้
P/BV = Price / book value per share
โดย
- Price คือ ราคาหุ้น
- Book value หมายถึงมูลค่าทางบัญชีของสินทรัพย์ของบริษัท คำนวณจาก book value = สินทรัพย์ทั้งหมด – หนี้สิน
- Book value per share คือการนำมูลค่าทางบัญชีของสินทรัพย์บริษัท มาหารด้วยจำนวนหุ้นที่ชำระแล้ว ซึ่งก็จะเท่ากับว่า ค่าของบริษัทต่อ 1 หุ้นนั้นมีค่าเท่าไหร่ (เป็นค่าทางบัญชีเฉยๆ ไม่ใช่มูลค่าที่แท้จริง) อีกนัยหนึ่งค่านี้เหมือนกับว่า เจ้าของบริษัทนั้นจ่ายไปกี่บาทต่อหุ้นเพื่อให้ได้สินทรัพย์หลังหักหนี้สินมา
หลังจากนั้นจึงนำ book value มาหารด้วยจำนวนหุ้น เพื่อหา book value per share
เมื่อได้ book value per share มาแล้ว ก็ไปดูราคาหุ้น เพื่อนำมาหารเพื่อหาราคา P/BV
การที่เราเอาราคาตลาด (Price) ณ ขณะนั้น มาหารด้วย book value per share ก็เปรียบเหมือนการเปรียบเทียบว่า ราคาที่เราจะต้องจ่ายถ้าจะซื้อหุ้นตัวนั้น เทียบกับเจ้าของแล้ว เราซื้อถูกกว่าเจ้าของหรือไม่ ถ้าค่า P/BV มีค่ามากกว่า 1 ก็แสดงว่าเราซื้อหุ้นแพงกว่าเจ้าของ ถ้าน้อยกว่า 1 ก็แสดงว่าเราซื้อหุ้นราคาถูกกว่าเจ้าของ
ยกตัวอย่างเช่น
บริษัท A มีสินทรัพย์ทั้งหมด 1,000,000 บาท และมีหนี้สิน 300,000 บาท และบริษัท A มีจำนวนหุ้นทั้งหมด 500,000 หุ้น
ดังนั้น Book value (มูลค่าทางบัญชี) ของบริษัท A เท่ากับ 1,000,000-300,000 = 700,000 บาท (คือทั้งบริษัทหักหนี้ออกแล้ว มูลค่าทางบัญชีของบริษัทมีค่าเท่านี้แหละ)
และบริษัท A มี Book value per share (มูลค่าทางบัญชีต่อหุ้น) เท่ากับ 700,000/500,000 = 1.4 บาท/หุ้น (แต่ละหุ้นมีมูลค่าทางบัญชีเท่านี้)
สมมติว่าเราไปเปิดดูราคา (Price) ของบริษัท A แล้วมีค่าเท่ากับ 2 บาท/หุ้น
ค่า P/BV ของบริษัท A จะเท่ากับ 2/1.4 = 1.43 เท่า แปลว่าถ้าเราซื้อตอนนี้ เราจะซื้อแพงกว่าเจ้าของ 0.43 บาทต่อหุ้น
ข้อควรระวังในการใช้ P/BV ratio
อย่างไรก็ตามหากพิจารณาดีๆ แล้ว ค่า P/BV นั้นบอกอะไรได้น้อยมาก
สาเหตุเพราะคำว่า Book value หรือมูลค่าทางบัญชีของสินทรัพย์นั้น ไม่ได้แสดงถึงความสามารถในการหารายได้ของบริษัท นอกจากนั้นการนำราคามาหารด้วย book value per share หรือค่า P/BV นั้น ก็ไม่ได้บอกอะไรไปมากกว่าว่า เราซื้อหุ้นถูกหรือแพงกว่าเจ้าของ ไม่เหมือนกับค่า P/E ratio ซึ่งสามารถบอกความถูก/แพงของหุ้นที่เราซื้อได้ในระดับหนึ่ง เพราะเป็นการเอาราคาหุ้นที่เราซื้อ มาหารด้วยกำไรต่อหุ้นที่บริษัททำได้
